Retrospectief & leren

Conversation Café: dialoog met een praatstuk

In tafelgroepen van vijf tot zeven voeren jullie een gesprek over een gedeeld vraagstuk met zes afspraken en een voorwerp dat het woord geeft. Eerst indrukken, dan reflecties, dan vrij gesprek en tot slot wat ieder meeneemt. Luisteren gaat voor debatteren.

Onveiligheid in het teamSlechte meetingsBesluiteloosheid
Duur
45-75 min
Groepsgrootte
5-100 personen
Niveau
basis
Setting
fysiek, online
Stappen
8
Licentie
CC BY-SA 4.0

Doel

Samen betekenis geven aan een lastig of beladen onderwerp, zonder discussie of directe actie.

Stappen

  1. Uitnodiging en vraag1 minVergelijk het met gasten aan tafel, maar dan dieper: meer luisteren, debat even opzij. Noem de centrale vraag.
  2. Uitleg en groepen vormen3 minGroepen kiezen een praatstuk. Wie het vasthoudt praat, de rest luistert. Leg de vier rondes uit.
  3. Zes afspraken5 minOordeel uitstellen, respect, begrijpen gaat voor overtuigen, ruimte voor andere meningen, spreken vanuit wat je raakt, eerlijk en beknopt. Elke groep kiest een gastheer die er zachtjes aan herinnert.
  4. Eerste indrukken6 minIedereen deelt om de beurt een minuut zijn eerste gedachten, gevoel of ervaring bij de vraag.
  5. Reflecties6 minTweede rondje van een minuut per persoon: wat denk of voel je nu je de anderen gehoord hebt?
  6. Open gesprek25 minVrij gesprek. Het praatstuk mag blijven helpen bij beurten nemen.
  7. Wat neem je mee7 minLaatste ronde: ieder benoemt wat hij meeneemt.
  8. Plenair delen3 minEen paar mensen delen een inzicht met de hele groep.

Voorbereiding

  • Formuleer het gedeelde vraagstuk als vraag
  • Zet de zes afspraken zichtbaar neer
  • Zorg per tafel voor een praatstuk, zoals een steen of pen

Materialen

  • Tafels voor groepjes van 5-7
  • Praatstuk per groep
  • Poster met de zes afspraken
  • Optioneel: flap en stiften per tafel

Facilitatortips

  • Gebruik een fysiek praatstuk; het verbetert de kwaliteit van luisteren merkbaar.
  • Houd het bij dialoog. Verdeel tijdens het café geen taken.
  • Online houdt ieder een eigen voorwerp vast en geeft het woord door door een naam te noemen.

Valkuilen en wat je eraan doet

  • Het gesprek wordt een debat.Laat de gastheer de afspraak 'begrijpen gaat voor overtuigen' voorlezen.
  • Eén persoon praat te lang.Herinner aan de afspraak over beknopt spreken en geef het praatstuk door.

Varianten

  • Laat groepen inzichten in woord en beeld op een flap vastleggen.
  • Combineer met Spiral Journal om ideeën te verdiepen of met Mad Tea om ze te verbreden.

Bron en licentie

Deze werkvorm is een Nederlandse bewerking van Conversation Café uit Liberating Structures, oorspronkelijk ontwikkeld door Henri Lipmanowicz en Keith McCandless, huidige versie door Keith McCandless en Nancy White.

Deze bewerking valt onder CC BY-SA 4.0: je mag hem gebruiken, aanpassen en delen, ook commercieel, met bronvermelding en onder dezelfde licentie.

Laat deze werkvorm begeleidenAlle werkvormen